Goed nieuws is geen nieuws

Ik kan me geheel in deze Sigmund-strook vinden:

Sigmund door Peter de Wit.
Sigmund door Peter de Wit.

Het credo ‘Geen nieuws, is goed nieuws’ oftewel ‘Goed nieuws is geen nieuws’ gaat helaas nog steeds op voor het grootste deel van de berichtgeving in de media. De kranten staan vol met narigheid en negen van de tien keer zijn het berichten waar je eigenlijk niets mee kan. Je kan namelijk zelf de brandhaarden in de wereld niet blussen, maar ondertussen beïnvloedt dat slechte nieuws wel je humeur.
Dat heeft alles met de cirkel van betrokkenheid en invloed te maken. Het slechte nieuws, waar je dus niets tegen kunt doen, geeft je een gevoel van machteloosheid. Denk maar aan al die berichtgeving over de economische crisis. Je maakt je zorgen over je baan of bent bang dat je nooit meer werk zult vinden, en ondertussen kun je als individu niets aanrichten tegen de crisis.

Ik zeg niet dat je je hoofd in het zand moet steken, want bah, beestjes in je haar, maar een tijdje zonder negatief nieuws kan geen kwaad. Lees alleen nog de cultuurbijlagen in de krant, dat scheelt al een hoop. (Maar sla de stukken over de culturele instellingen die de nek worden omgedraaid door het bezuinigende kabinet wel over.) Bekijk het NOS journaal een tijdje niet en zoek nu.nl al helemaal niet op.

dailybugle_slechtnieuws

Een kwestie van filteren
Want echt machteloos ben je niet tegen het nieuws: je kunt zelf kiezen wat je wel en niet leest. Waar je geen boodschap aan hebt, kun je wegfilteren, negeren. Vaak horen we toch maar het halve verhaal in het journaal en huppelen van de ene hype naar de andere, dikwijls zonder closure. En hoe vaak zijn die hypes niet gebakken lucht omdat er toch zendtijd gevuld moet worden? Al die losse eindjes maken de binnenkant van je brein maar tot een grote warboel.

Filteren is handig en ook gemakkelijk toe te passen op bijvoorbeeld sociale media. Het werkt immers prima voor Twitter: je volgt alleen maar mensen en thema’s die je interessant vindt. De ruis hou je uit je Twitterstroom. Mocht je onverhoeds last krijgen van een eikel of iemand die zich op Twitter (of Facebook) eikelig gedraagt, dan heeft in discussie gaan vaak weinig zin, weet ik uit ervaring. Om van de lastpak af te zijn, blokkeer je z’n geneuzel net zo makkelijk en zie je die niet meer terug in je twitterstroom. Echt, het leven duurt te lang om naar het gezeur van eikels te moeten luisteren.

Journalistieke strips
Natuurlijk zijn we nieuwsgierig naar wat er in de wereld gebeurt en hoe bepaalde conflicten zijn ontstaan. Mocht je willen weten wat er in bepaalde brandhaarden echt aan de hand is, dan kun je, in plaats van actualiteiteprogramma’s te kijken, wellicht beter de journalistieke strips van Joe Sacco lezen. Die verbleef op plekken als de Gazastrook, Bosnië, Irak en won prijzen met de strips die hij daarover maakte: geen oorlogsstrips vol heldendaden waarin geweld en militaire macht centraal staan en verheerlijkt worden, maar strips vol persoonlijk verhalen van de burgers die zowel de levensbeslissende momenten beschrijven als het leven van alledag. Ook geeft hij vaak de nodige achtergrondinformatie waardoor je opeens begrijpt hoe bepaalde conflicten zijn ontstaan.Daar is bij de meeste nieuwsprogramma’s helemaal geen tijd voor, die berichten alleen het nieuws van de dag.

sacco_reportages

Eind vorig jaar verscheen Reportages bij Oog & Blik/De Bezige Bij. Hierin neemt Sacco de lezer mee van de smokkelaarstunnels in de Gazastrook naar het oorlogstribunaal in Den Haag, van het Amerikaanse leger in Irak naar de gestrande Afrikaanse vuchtelingen op Malta. De reportages verschenen in verschillende kranten en tijdschriften, waaronder Time en The Guardian.

Een waarschuwing is wel op zijn plaats: hoewel Sacco prachtig werk maakt, kunnen zijn verhalen er behoorlijk in hakken. Mocht je dus net zo vrolijk door het leven willen gaan als de dame uit de Sigmund-strip, dan zou ik je adviseren Sacco’s strips net zo min te lezen als de onheilspellende koppen in de krant. Aan de andere kant is het nieuws in Sacco’s bundel wel oud nieuws en oud nieuws is in feite geschiedenis en daarom al een stuk minder schadelijk voor de geestelijke gezondheid.

Share

Michael Minneboo

Michael Minneboo is een freelance journalist gespecialiseerd in popcultuur, fancultuur, strips, film, online media en beeldcultuur. Hij schrijft over onder andere comics, Nederlandse strips & animatie en interviewt makers uit binnen- en buitenland. Daarnaast geeft hij lezingen en adviseert hij particulieren en bedrijven over bloggen.

  • Michel ten Hoove ,

    Inderdaad, teveel negatief nieuws op je af krijgen vergroot je gevoel van machteloosheid. Zelf ben ik al sinds jaar en dag een echte nieuwsjunk. Alles lezen, over de meest uiteenlopende onderwerpen en zelf een halve encyclopedie zijn. Ik kan me nog goed herinneren hoe ik tijdens de redactievergadering voor een tijdschrift dat we in een week moesten maken op de opleiding Journalistiek maar onderwerpen en invalshoeken bleef spuien.

    Zoals je weet ben ik werkloos. In het begin volgde ik alles van de crisis. Wilde ik het kunnen doorgronden. Weten hoe het zit. Het vervelende is dat nu ik echt weet hoe het zit (klinkt misschien hoogmoedig, maar ik ben er echt van overtuigd het te weten) ik er alleen maar moedeloos van geworden ben.

    Dus was het tijd om afstand te nemen. Als nieuwsjunk afstand nemen van het nieuws is niet makkelijk, maar uiteindelijk lukt het redelijk. Dat ik zo slecht te spreken ben over de kwaliteit van de media (zelfs de kwaliteitsmedia lijken de Telegraafstandaard tot norm te hebben verheven) maakt het wel makkelijker. 🙂

    Aan een gevoel van machteloosheid heb ik niks. Dat is alleen maar contra-productief. Dus probeer ik de controle weer terug te krijgen. Door het nieuws voor een groot deel te negeren en ironisch bedoelde sollicitatietips te bloggen. 🙂 Een mens moet toch wat niet?

    • Michael Minneboo ,

      Hey Michel, je begrijpt natuurlijk dat ik na zo’n opmerking over de crisis benieuwd ben, naar je conclusies. Kun je daar wat meer over vertellen of ga je er nog over bloggen?

      • Michel ten Hoove ,

        Over denken te weten hoe het zit bedoel je?

        • Michael Minneboo ,

          Ja, precies! Ik ben benieuwd naar je conclusies. Ik wil namelijk ook graag weten hoe het zit.

          • Michel ten Hoove ,

            Misschien dan toch beter een blog over schrijven dan hier een heel epistel op te schrijven. Wordt vervolgd.

            • Michael Minneboo ,

              Alrighty. Zet je de link dan weer hier? Dan kunnen we je stuk makkelijk vinden. Thanx.

    • Peter de Kock ,

      Een misvatting naar mijn idee is dat het nieuws gaat over wat er ‘in de wereld gebeurt’. Als je alles wat er in de wereld gebeurt op 100% stelt, dan is wat het nieuws ons brengt iets van 0,0000000001%. Als je werkelijk wilt weten wat er in de wereld gebeurt, laat het nieuws links liggen en gun het jezelf nieuwsgierig te zijn naar die andere 99,9999999999%

      • Michael Minneboo ,

        Daar zijn we het over eens, Peter. We zien in de kranten en het journaal slechts een tipje van de spreekwoordelijke ijsberg… En daarvan horen we alleen een deel van het verhaal, dat deel waar net de zon op schijnt.

        • Michel ten Hoove ,

          Eens Peter en Michael. Toen ik begon aan de opleiding journalistiek werd ons gevraagd hoeveel van het nieuws de krant haalde. Of het moeilijk was de krant vol te krijgen. Het antwoord: nog geen 1%. Dat was toen een hele openbaring voor ons.

      • Zo neutraliseer je Geert Wilders - Michael Minneboo ,

        […] op straat geeft. (Dat is de belangrijkste reden waarom ik het onderwerp zoveel mogelijk vermijd als ik de krant lees.) Toch is er altijd ophef als Wilders weer eens z’n mond opendoet. Laat hij zijn gevolg […]

        • The Newsroom: Persoonlijk drama achter het nieuws - Michael Minneboo ,

          […] Ik kan er niets aan doen maar bij de meeste talkshows als Pauw en DWDD lijkt het tegenwoordig nergens meer over te gaan. Veel talking heads, veel gebakken lucht en vooral veel BN’ers met een mening. Ondertussen word je er weinig wijzer van. Het echte journaal bekijk ik slechts sporadisch. […]